ONDRASZKOWO
Ludowe tradycje i góralskie obrzędy to jeden z największych beskidzkich skarbów. Niewiele jest miejsc na mapie Polski, gdzie przywiązanie do folkloru jest tak silne, jak na terenie Beskidu Śląskiego
i Żywieckiego. Właśnie dlatego legendy o zbójnikach są tu wciąż chętnie opowiadane i słuchane. Wiele regionalnych miejsc nazwanych jest na cześć zbójników i nawiązuje do ich obecności
w Beskidach. To również doskonały temat na przygotowanie nowych produktów turystycznych, których głównym celem jest przyciągnięcie turystów.
Powstał właśnie w Beskidach szlak „Ondraszkowo – zbójnickie ścieżki”, dzięki któremu można zobaczyć miejsca, o których wcześniej niewiele było wiadomo. Ondraszek, czyli Andrzej Szebesta urodził się 1680 roku w Janowicach na obecnym pograniczu polsko-czeskim. Po jego śmierci w 1715 powstało mnóstwo legend oraz podań poświęconych jego postaci. Wykorzystywali je pisarze, poeci, muzycy i rzeźbiarze.
Projekt „Ondraszkowo – zbójnickie ścieżki” powstawał długo i był wypadkową wielu pomysłów, które z czasem zaczęły łączyć się w jedną całość. Pomysłodawcami byli Czesi, bo też Ondraszek jest tak samo czeskim, jak i polskim bohaterem. Odszukali miejsca, które historycznie związane są z tą postacią oraz miejsca, z którymi wiążą się jedynie legendy. Do współpracy została zaproszona również strona Polska.
Najpierw powstał spektakl teatralny o Ondraszku, potem wytyczono szlak biegnący jego śladami. Projekt otrzymał wsparcie
z Unii Europejskiej dzięki Regionalnej Radzie Rozwoju i Współpracy
w czeskim Trzyńcu. Obecnie trwa jego dalsza realizacja. Miejsca te zostaną
w odpowiedni sposób oznaczone, wydane zostaną mapy i informatory. Autorzy projektu wybrali 10 najciekawszych miejsc w różny sposób związanych z Ondraszkiem. Pięć wybranych miejsc znajduje się po stronie polskiej, a kolejne 5 po stronie czeskiej.
Wśród polskich atrakcji znalazło się między innymi: muzeum w Cieszynie, gdzie mieszczą się poświęcone zbójnikowi obrazy, skoczowskie Muzeum Gustawa Morcinka, który poświęcił Ondraszkowi wiele swoich dzieł i Koniaków, gdzie na górze Ochodzitej ukryto Ondraszkowe skarby.
Po stronie czeskiej należą do nich między innymi: mityczne góry Godula i Girowa z ukrytymi kosztownościami zbójnika i Karpentna, czyli miejsce urodzin Stanisława
Hadyny, twórcy zespołu Śląsk, który w swojej twórczości zajął się Ondraszkiem.
Na wytyczonej trasie znajdują się restauracje i pensjonaty nazwane imieniem zbójnika. Stworzono również specjalną, polsko-czeską stronę internetową, która jest jednocześnie przewodnikiem po szlaku (www.ondraszkowo.eu i www.ondrasovo.eu).
W dalszych planach jest stworzenie honorowego certyfikatu, na mocy którego restauracje i karczmy będą podawać „Ondraszkowe Specjały” lub świadczyć inne usługi. Już teraz możemy polecić Hotel „Ondras” w gminie Ligotka Kameralna (Komorni Lhotka), Hotel „Gruń”
w Mostach koło Jabłonkowa. W niektórych restauracjach pojawiała się „Ondraszkowa Miodówka”.
Regionalne Muzeum Ziemi Cieszyńskiej w Czeskim Cieszynie i Muzeum Śląska Cieszyńskiego zapraszają do obejrzenia bogatych zbiorów historycznych, dotyczących zbójnika i całego regionu.
LC
